Dalsze badania

Dalsze badania diagnostyczne


Jeśli wynik biopsji wskazuje na obecność chłoniaka, lekarz zleci dalsze badania w celu stwierdzenia, czy choroba rozprzestrzeniła się do innych części organizmu. Omówione niżej badania pomogą określić stadium choroby, dzięki czemu lekarz będzie mógł zaplanować najbardziej skuteczne leczenie. Mogą być również zlecone badania w celu oceny stanu zdrowia przed przystąpieniem do planowanego leczenia.


Badania krwi

Podczas leczenia będą regularnie pobierane próbki krwi w celu kontrolowania aktualnego stanu zdrowia. Badany będzie poziom krwinek czerwonych i białych oraz płytek, a także stan wątroby i nerek.


Badanie metodą tomografii komputerowej

Badanie to służy wykrywaniu powiększonych węzłów chłonnych oraz śladów choroby w innych obszarach. Badanie polega na wykonaniu serii zdjęć rentgenowskich, tworzących trójwymiarowy obraz ciała. Badanie trwa od 10 do 30 minut i jest bezbolesne.
W tomografii komputerowej wykorzystuje się bardzo niskie dawki promieniowania, nieszkodliwe dla pacjenta ani dla osób, z którymi pacjent się styka. Przed badaniem nie wolno jeść ani pić przez 4 godziny. Zostanie podany kontrast (w płynie lub w zastrzyku), który uwidoczni wskazane obszary. Kontrast może powodować krótkotrwałe uczucie gorąca. Należy poinformować lekarza o uczuleniu na jod lub o astmie. U osób dotkniętych powyższymi schorzeniami może wystąpić niepożądana reakcja na kontrast.
Po zakończonym badaniu będą Państwo mogli udać się do domu.


Rezonans magnetyczny

Jest to badanie stosowane niekiedy do diagnozy chłoniaka występującego w obrębie głowy, szyi, kości oraz mózgu. Metoda ta wykorzystuje pole magnetyczne do uzyskania szczegółowego obrazu wybranych obszarów ciała.

W związku z tym, że będziecie Państwo poddani działaniu silnego pola magnetycznego, przed rozpoczęciem badania zostaniecie poproszeni o wypełnienie i podpisanie ankiety. Ankieta zwiera pytania dotyczące metalowych implantów takich jak stymulator serca, klamry/zaciski chirurgiczne, gwoździe kostne itp. Pozwoli ona upewnić się, że badanie jest dla Państwa bezpieczne. Należy także poinformować lekarza o jakiejkolwiek styczności z opiłkami metalu lub pracy w branży metalowej, albowiem drobne fragmenty metalu mogły utkwić w Państwa organizmie. W takim wypadku badanie jest niemożliwe i lekarz zleci inne.

Przed przystąpieniem do badania pacjent musi usunąć wszystkie metalowe przedmioty, także biżuterię. Niektórym pacjentom podaje się dożylnie kontrast. Nie powoduje to uczucia dyskomfortu. Dzięki kontrastowi uzyskuje się wyraźniejszy obraz badanego obszaru.

W trakcie badania pacjent leży nieruchomo we wnętrzu długiego cylindra, przez około 30 minut. Badanie jest bezbolesne, trochę niewygodne. Niektórzy pacjenci mają uczucie klaustrofobii. Urządzenie jest głośne, więc otrzymacie Państwo zatyczki do uszu lub słuchawki. Podczas badania pacjent jest w stałym kontakcie z osobą obsługującą urządzenie.


Badanie obrazowe PET/CT

Badanie wykorzystywane jest w diagnozie niektórych rodzajów chłoniaków. Jest to połączenie dwóch metod – tomografii komputerowej oraz pozytonowej tomografii emisyjnej. Wykorzystuje niskie dawki promieniowania dla pomiaru aktywności komórek w różnych częściach ciała. PET/CT daje dokładniejsze informacje na temat skanowanych obszarów.
Jest to nowa technika badania, dostępna tylko w ośrodkach specjalistycznych.
Na 6 godzin przed badaniem nie wolno jeść, natomiast można pić. Do żyły w przedramieniu wprowadzone są niewielkie ilości słabo radioaktywnej substancji. Po około godzinie rozpoczyna się badanie, które zazwyczaj trwa od 30 do 90 minut.


Pobranie próbki szpiku kostnego

Badanie pozwala stwierdzić obecność komórek chłoniaka w szpiku kostnym.
Próbki szpiku pobierane są zazwyczaj z kości biodrowej (miednicy). Pacjent ułożony na boku na leżance, otrzymuje znieczulenie miejscowe (zastrzyk). Za pomocą specjalnej strzykawki (biopsja aspiracyjna) lekarz wprowadza igłę przez skórę do kości i pobiera niewielką ilość szpiku kostnego. Następnie może pobrać niewielki fragment kości (trepanobiopsja). Pobrane próbki wysyła się do badań w laboratorium.

tl_files/Dla_pacjentow/Macmillan/Chloniaki nieziarnicze/pobieranie szpiku kostnego.jpg 

                               Rysunek. Pobieranie próbki szpiku kostnego

Pobranie szpiku kostnego trwa około 15-20 minut i może odbywać się zarówno na oddziale szpitalnym, jak i w ambulatorium. Przed badaniem mogą Państwo poprosić o zastrzyk uspokajający, który pomoże się wyciszyć i zrelaksować. Jednak wtedy musi ktoś Państwu towarzyszyć dopóki efekty zastrzyku nie ustąpią. Przez kilka dni po zabiegu możecie Państwo odczuwać pobolewanie. Zazwyczaj pomagają niewielkie dawki leków przeciwbólowych, na przykład paracetamolu.


Punkcja lędźwiowa

Przestrzeń wokoło rdzenia kręgowego i mózgu wypełnia płyn mózgowo-rdzeniowy. W niektórych typach chłoniaków komórki nowotworowe przedostają się do tego płynu. W niektórych przypadkach wykonuje się punkcję lędźwiową w celu stwierdzenia, czy w płynie mózgowo-rdzeniowym pojawiły się komórki chłoniaka.


Badanie wykonuje się w trybie ambulatoryjnym lub w trakcie pobytu w szpitalu. Najpierw zostaje znieczulona skóra w dolnej część kręgosłupa. Następnie lekarz wkłuwa się pomiędzy kręgi, pobierając igłą niewielką ilość płynu mózgowo – rdzeniowego. Po wyjęciu igły ranka zostanie zabezpieczona opatrunkiem. Próbka zostanie przekazana do laboratorium w celu zbadania na obecność komórek chłoniaka.

Zazwyczaj z badaniem tym nie wiążą się żadne problemy, ale czasami przy wprowadzaniu igły pacjenci odczuwają mrowienie w tylnej części kończyn dolnych. Nie jest to objaw niebezpieczny, ale bywa niepokojący o ile pacjent nie został uprzedzony. Niektóre osoby po zabiegu cierpią na kilkudniowe bóle głowy i powinny przyjmować środki przeciwbólowe.

Minie zapewne kilka dni zanim wyniki badań będą dostępne.

Oczekiwanie na wyniki bywa stresujące, dlatego może warto porozmawiać na ten temat z kimś z rodziny lub z przyjacielem. Możecie Państwo również kontaktować się z nami lub z organizacją wspierającą chorych z chłoniakiem.

 

Ostatnia aktualizacja: 04.2012 r.
Następna planowana aktualizacja: 2014 r.

 

 

® Macmillan Cancer Support [2010].
Niniejsza publikacja oparta jest na informacji opublikowanej na stronie www.macmillan.org.uk przez Macmillan Cancer Support, 89 Albert Embankment, London SE1 7UQ, United Kingdom. Macmillan nie ponosi odpowiedzialności za dokładność niniejszego tłumaczenia, ani za kontekst, w jakim treści te się ukazują. Pełną odpowiedzialność za tłumaczenie ponosi Instytut Hematologii i Transfuzjologii, ul. Indiry Gandhi 14, Warszawa, Polska.